مبانی هم‌زیستی و تعامل اسلام با اهل کتاب در پرتو قرآن‌کریم

Abstract

اسلام از آغاز در جامعه‌ی مدینه با یهود و نصاری رو به ‌رو شد و قرآن کریم اصولی روشن را برای هم‌زیستی  و تعامل با آنان بیان کرد. این اصول شامل عدالت، گفتگو و وفای به عهد است. هدف این تحقیق، بررسی چارچوب قرآنی تعامل و هم‌زیستی  با اهل کتاب و نقش آن در جامعه‌ی امروز افغانستان است. روش تحقیق کتاب‌خانه‌های و مبتنی بر شیوه‌ی توصیفی–تحلیلی بوده که براساس مطالعه‌ی آیات قرآن و تفاسیر معتبر قدیمی؛ مانند طبری، ابن کثیر و فخر رازی تهیه گردیده است. هم‌چنین از منابع معاصر برای پیوند دادن یافته‌ها بانیازهای جامعه‌ی افغانستان  استفاده شده است.    تحقیق شامل آیات مرتبط با اهل کتاب در قرآن کریم است و نمونه‌گیری هدف‌مند از سوره‌های آل‌عمران، ممتحنه، توبه و مائده صورت گرفته است. یافته‌ها نشان می‌دهد که قرآن کریم  اهل کتاب را به کلمه‌ی مشترک و توحید دعوت نموده و مسلمانان را به تعامل اعتقادی، اقتصادی، اجتماعی و سیاسی با ایشان ترغیب کرده است. در نتیجه، هم‌زیستی  و  تعامل اسلام با اهل کتاب بر سه اصل بنیادین استوار است: گفتگو، عدالت و وفای به عهد. اجرای این اصول در افغانستان امروز می‌تواند زمینه‌ی هم‌زیستی  فرهنگی، صلح پایدار و جلوگیری از افراط‌گرایی را فراهم سازد